Sida Ugu Dhakhsaha Badan Uguna Fudud ee Aad Kaga Hortagi Karto Xanuunada Faafa Halkii Aad Kaniiniyo ka raadin lahayd?
Dadaalka looga hortagyo xanuunada faafa inta badan wuxuu ku wareegaa nadaafadda caadiga ah ama dawada, balse waxaa jira habab kale oo xeeldheer, jaban, isla markaana aad uga fiican qaadashada kaniiniyada ama daawada.
1. Halkii aad si joogto ah ugu samayn lahayd gacmahaaga jeermis dile (sanitizer), habka ugu raqiisan ee lagaga hortago xanuunada waa in la abuuro hab-dhis difaac oo caafimaad qaba.
Ku dhaqida gacmaha biyo qabow iyo sabuun caadi ah (oo aan ahayn antibacterial)—si sax ahna loogu qalajiyo maro daahir ah—waxay badbaadisaa gidaarka dabiiciga ah ee maqaarka (skin microbiome), kaas oo u shaqeeya sida difaa dabiici ah oo la dagaallama noolaha yaryar ee cudurada dhaliya.
2. Halkii aad hawada qolka ku buufin lahayd kiimikooyin qaali ah, habka ugu sahlani waa in la sameeyo “Air-Exchange.”
Furitaanka laba daaqadood oo iska soo horjeeda muddo 3 illaa 5 daqiiqo ah saacad kasta waxay abuurtaa ifafaalo cadaadis hawo ah oo ka saaraysa sunta gasr ahaan fayrasyada beegsada hab-dhiska neefsashada.
Tani waxay meesha ka saaraysaa fayrasyada ee hawada, iyadoo aan hal senti kaa bixin.
3. Xanuunada faafa waxay jirka ka galaan aagga loo yaqaano T-Zone (indhaha, sanka, iyo afka).
Barashada farsamada lagu dhimayo taabashada aaggagann waa tillaabada ugu waxtarka badan.
Maadaama dadka intooda badani ay wajiga taabtaan ilaa 23 jeer saacaddii si aan ku talagal ahayn, tababaridda maskaxda ee ah in gacmaha lagu hayo meel ka hooseysa xabadka waxay xoojisaa hab difaaca gaar ahaan cudurada faafa.
4. Hab-dhiska neefsashada wuxuu leeyahay hab dabiici ah oo loo yaqaan mucociliary escalator—waa timo yaryar oo sanka iyo marinnada neefsashada ku jira oo dib u soo tuura bakteriyada.
Marka xuubka sanka uu engego, fayrasyadu waxay helaan fursad. Cabista biyaha si joogto ah waxay sanka ku qasbaan in xuubku qoyanaado, taas oo kor u qaada awoodda dabiiciga ah ee jirku u leeyahay inuu jeermiska iska soo difaaco kahor intayna gudaha u gudbin.
5. Hab-dhiska difaaca jirku wuxuu si buuxda u dhisaa difaaca hoose gaar ahaan marka jirku ku jiro hurdo oo heerka hormoonka stresska Cortisol uu hoos u dhaco.
Hurdo la’aanta iyo dhafarku waxay si degdeg ah u curyaamiyaan unugyada difaaca jirka. Qofku inuu dhakhsi seexdo waa nidaamka ugu awoodda badan ee noole kasta uu ku dhiso difaaciisa kaga khaasatan difaaca ka hortagaya cudurada faafa.
6. Dhaqida afka iyo cunaha iyadoo loo isticmaalayo biyo diirran oo milix leh (saline gargle) waxay abuurtaa xaalad ku adag baktariyada iyo fayrasyada inay ku dhuuntaan cunaha.
Tani waa hab cilmi ahaan la xaqijiyay oo gebi ahaanba muhiim ah, kana hortagta in cudurada neef mareenka ay ku faafaan mareenka hoose ee tubooyinka neef mareenka
7. Waxa ugu dambeeya uguna muhiimsan waa isticmaalka basbaasa kulul (hot pepper) ama qeybta firfircoon ee ku jirta ee loo yaqaano Capsaicin.
Basbaaska kulul wuxuu leeyahay difaac awood badan; markaad cunto, wuxuu si degdeg ah jirka uga saraa jeermiska, wuxuuna guba ama la dagaallama baktariyada kahor intayna salka dhigan.
Waa habka ugu fudud uguna dhakhsaha badan ee dabiici ah oo lagu kiciyo difaaca jirka daqiiqado gudahood.
Dr Waahin Sabriye
